Ministerie van Defensie
Krijgsmacht van Nederland: bescherming van het grondgebied, bondgenootschappelijke verdediging (NAVO) en internationale crisisbeheersing.
Niet-financiële prestatie-indicatoren: de harde Rijks-normen (rechtmatigheid, onvolkomenheden, Roemer-inhuur, diversiteit) plus de beleidsinhoudelijke doelen die dit ministerie zelf in de Memorie van Toelichting noemt. Groen = binnen norm · oranje = aandachtspunt · rood = overschreden · grijs = context.
Veruit hoogste fouten-score Rijksbreed; grote inkoop-onrechtmatigheden door urgente wapenprogramma's.
Verantwoordingsonderzoek 2023 ↗Algemene Rekenkamer constateerde 5 onvolkomenheden (materieel, IT, inkoop, interne beheersing, personeel).
Rekenkamer 2023 ↗Defensie heeft laagste vrouwenaandeel in topschalen Rijksbreed.
JBR 2024 ↗NL bereikt in 2024 structureel de NAVO-norm voor defensie-uitgaven. Sinds 2022 sterk opgelopen.
NAVO ↗Aandeel wapensystemen dat operationeel inzetbaar is. Tekort aan onderdelen en onderhoudscapaciteit.
Onvervulde militaire functies. Werving + behoud blijft kritische uitdaging.
Geleverde F-35A gevechtstoestellen uit het totale NL-programma.
Defensie ↗Specifieke cijfers per ministerie uit Verantwoordingsonderzoek Algemene Rekenkamer, JBR 2024 en departementaal jaarverslag.
Dienstonderdelen vallen juridisch binnen het ministerie maar hebben eigen DG en organisatie (bv. Belastingdienst). Agentschappen zijn uitvoerende onderdelen met een baten-lastenadministratie. ZBO's hebben eigen rechtspersoon en bestuur — UWV, SVB, Kadaster, DNB. Daarnaast per ministerie: sociale fondsen, staatsdeelnemingen, externe RTO's en begrotingsfondsen.
Gecentraliseerde ondersteuning: opleiding, gezondheidszorg, catering, transport, infrastructuur, personeelsdiensten. Een van de grootste dienstonderdelen van het Rijk met ruim 16.000 FTE.
Verwerving en levenscyclusmanagement van defensiematerieel en IT-systemen. Inkooporganisatie achter de miljardenaankopen (F-35, onderzeeboten, tanks). Ongeveer 2.500 FTE.
Kerndepartement van Defensie met SG en CDS. Beleid, aansturing operaties en financiën. Rond 1.900 FTE.
Dienstonderdelen rapporteren FTE in jaarverslagen maar hebben geen eigen JBR-regel. Personeelskosten zijn pro-rata geschat op basis van het ministerie-brede gemiddelde per FTE (—) — niet uit aparte jaarrekeningen.
- 01Art 1Inzet
Uitgaven voor operationele inzet van de krijgsmacht in binnen- en buitenland.
16.7%€ 2,0 mrd - 02Art 3Koninklijke Landmacht
Gereedstelling en inzet van de Koninklijke Landmacht.
16.5%€ 2,0 mrd - 03Art 10Apparaat kerndepartement
Bedrijfsvoering van het kerndepartement: salaris, huisvesting, ICT en ondersteunende diensten.
15.5%€ 1,9 mrd - 04Art 8Defensie Ondersteuningscommando
Ondersteunende dienstverlening aan de krijgsmacht zoals personeelszorg, gezondheidszorg en vastgoed.
14.1%€ 1,7 mrd - 05Art 2Koninklijke Marine
Gereedstelling en inzet van de Koninklijke Marine.
9.6%€ 1,2 mrd - 06Art 4Koninklijke Luchtmacht
Gereedstelling en inzet van de Koninklijke Luchtmacht.
8.3%€ 1,0 mrd - 07Art 7Commando Materieel en IT
Materieelverwerving en IT-ondersteuning voor de krijgsmacht via het Commando Materieel en IT.
7.1%€ 864,1 mln - 08Art 5Koninklijke Marechaussee
Gereedstelling en inzet van de Koninklijke Marechaussee, onder meer voor grensbewaking.
6.1%€ 747,9 mln - 09Art 12Nog onverdeeld
Gereserveerde middelen die bij Miljoenennota nog niet aan een specifiek beleidsdoel zijn toegekend.
3.8%€ 466,2 mln - 10Art 9Algemeen
Algemene, niet aan een specifiek krijgsmachtdeel toe te rekenen defensie-uitgaven.
2.1%€ 258,8 mln - 11Art 11Geheim
Geheime uitgaven (inhoud niet openbaar toegankelijk).
0.2%€ 19,2 mln - 12Art 13Bijdrage aan Defensiematerieelbegrotingsfonds
Overboeking naar het Defensiematerieelbegrotingsfonds voor meerjarige materieelinvesteringen.
0%€ 0
Alle actieve Nederlandse wetten, AMvB's en rijksministeriële regelingen waarvoor dit ministerie eerstverantwoordelijk is. Klik een regeling voor detailmetadata en een directe link naar de volledige tekst op wetten.overheid.nl.
- BWBR0001952Wet ambtenaren defensieWetSociaal2002
- BWBR0051560Wet financiële defensieverplichtingenWetBestuursrecht2026
- BWBR0003482Algemeen militair ambtenarenreglementAMvBSociaal2002
- BWBR0006040Burgerlijk ambtenarenreglement defensieAMvBSociaal2002
- BWBR0006041Besluit uitkering wegens functioneel leeftijdsontslag burgerlijke ambtenaren defensieAMvBSociaal1998
- BWBR0007816Inkomstenbesluit militairenAMvBSociaal2002
- BWBR0010280Besluit personenchauffeurs defensieAMvBSociaal2001
- BWBR0010510Besluit bovenwettelijke uitkeringen bij werkloosheid voor de sector DefensieAMvBSociaal2001
- BWBR0018191Inkomstenbesluit burgerlijke ambtenaren defensieAMvBSociaal2004
- BWBR0050691Wijzigingsbesluit arbeidsvoorwaardenakkoord 21–23AMvBSociaal2019
- BWBR0025302Besluit militaire luchthavensAMvB2009
- BWBR0033411Luchthavenbesluit LeeuwardenAMvB2013
- BWBR0035554Luchthavenbesluit DeelenAMvB2014
- BWBR0035646Luchthavenbesluit EindhovenAMvB2014
- BWBR0037075Luchthavenbesluit VolkelAMvB2015
- BWBR0041831Luchthavenbesluit De KooyAMvB2019
- BWBR0002641Wet vergoeding van door NAVO-motorrijtuigen veroorzaakte schadeWet1992
- BWBR0012223Besluit aanvullende arbeidsongeschiktheids- en invaliditeitsvoorzieningen militairenAMvBSociaal2002
- BWBR0015156Besluit vervoer gevaarlijke stoffen door de lucht met militaire luchtvaartuigenAMvB2003
- BWBR0032312Verplaatsingskostenbesluit defensieAMvBSociaal2012
- BWBR0044816Besluit vaststelling diverse eenmalige uitkeringen in het kader van de arbeidsvoorwaardenovereenkomst voor de sector Defensie, alsmede wijzigingen ten behoeve van personeel dat de loonontwikkeling volgt in de sector RijkAMvBSociaal2015
- BWBR0043666Wet defensiematerieelbegrotingsfondsWetBestuursrecht2020
- BWBR0004788Wet militair tuchtrechtRijkswetBestuursrecht2002
- BWBR0002386Wet gewetensbezwaren militaire dienstWetSociaal2002
- BWBR0002540Uitkeringswet gewezen militairenWetSociaal2002
- BWBR0011955Kaderwet militaire pensioenenWetSociaal2001
- BWBR0031401VeteranenwetWetBestuursrecht2014
- BWBR0006042Besluit georganiseerd overleg sector DefensieAMvBSociaal1998
- BWBR0006043Besluit aanvulling arbeidsongeschiktheidsuitkering burgerlijke ambtenaren defensieAMvBSociaal1998
- BWBR0007956Besluit dienstreizen defensieAMvBSociaal2001
- BWBR0008977Suppletieregeling gedeeltelijk arbeidsongeschikten sector DefensieAMvBSociaal2001
- BWBR0024317Besluit medezeggenschap Defensie 2008AMvBSociaal2008
- BWBR0012222Besluit bijzondere militaire pensioenenAMvBSociaal2002
- BWBR0035237VeteranenbesluitAMvBBestuursrecht2014
- BWBR0013888Vrijstellingsbesluit defensie KernenergiewetAMvBMilieu2002
- BWBR0001863Wet militaire inundatiënWetBestuursrecht1998
- BWBR0038020Wijzigingsbesluit Besluit personenchauffeurs defensie, enz. (uitvoeringsovereenkomst sector Defensie als gevolg van bovensectorale loonruimteovereenkomst 2015–2016)AMvBSociaal2015
- BWBR0002111InkwartieringswetWetBestuursrecht1999
- BWBR0002822Wet arbeidsongeschiktheidsvoorziening militairenWetSociaal2002
- BWBR0005569Uitkeringswet financiële compensatie langdurige militaire dienstWetSociaal2002
- BWBR0002465Besluit gewetensbezwaren militaire dienstAMvBSociaal2002
- BWBR0006629Besluit aanwijzing van personen over wie de politietaak van de Koninklijke marechaussee zich mede uitstrektAMvB1994
- BWBR0032311Vaststellingbesluit regels tegemoetkomingen verhuizing en woon-werkverkeer defensiepersoneelAMvBSociaal2012
- BWBR0027336Wijzigingsbesluit Algemeen militair ambtenarenreglement, enz. (arbeidsvoorwaardenovereenkomst sector Defensie over de periode 1 maart 2009 tot en met 28 februari 2010 en vaststelling eenmalige uitkering 2009)AMvBSociaal2006
Wijzigingsbesluit Algemeen militair ambtenarenreglement, enz. (arbeidsvoorwaardenovereenkomst sector Defensie over de periode 1 maart 2009 tot en met 28 februari 2010 en vaststelling eenmalige uitkering 2009)
- BWBR0029493Wijzigingsbesluit Algemeen militair ambtenarenreglement, enz. (invoering flexibel personeelsysteem krijgsmacht)AMvBSociaal2011
- BWBR0002177Defensiewet voor Aruba, Curaçao en Sint MaartenRijkswetBestuursrecht1988
- BWBR0014738Rijkswet geweldgebruik bewakers militaire objectenRijkswetBestuursrecht2003
- BWBR0023731Rijkswet Kustwacht voor Aruba, Curaçao en Sint Maarten alsmede voor de openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en SabaRijkswetBestuursrecht2009
- BWBR0027602Rijkswet goedkeuring en uitvoering Verdrag van San José (samenwerking bij de bestrijding van sluikhandel in verdovende middelen en psychotrope stoffen over zee en door de lucht in het Caribisch gebied)Rijkswet2010
- BWBR0007127Uitvoeringsbesluit ex artikel 4 Wegenverkeerswet 1994 inzake verkeersvoorschriften voor het militaire verkeerAMvB1995
- ERP/M&F (SPEER)Afgerond€276 mln
- Maritiem Operatiecentrum Kustwacht (MOC KW)In uitvoering€195 mln
- IT-KMAR_IGOAfgerond€51 mln
- Midlife Update NAFIN Transport Netwerk (NTNv2)In uitvoering€46 mln
- Herinrichting Personele Functiegebied (HPF)Afgerond€38 mln
- PALSAfgerond€32 mln
- MLU BMSIn uitvoering€32 mln
- SWD OlympusAfgerond€28 mln
- EES (Entry Exit System)In uitvoering€26 mln
- EKMS (cryptosleutelmanagement)In uitvoering€26 mln